صنعت پمپسازی در ایران، همانند بسیاری از صنایع زیربنایی، مسیر پرفراز و نشیبی را طی کرده است. در روزگاری که کشور تازه گامهای اولیه خود را به سمت صنعتی شدن برمیداشت، کمبود دانش فنی، نبود زیرساختهای تولیدی و وابستگی شدید به واردات، چالشهای بزرگی را ایجاد کرده بود. در چنین شرایطی، افرادی پیشگام و آیندهنگر، با تلاش و پشتکار خود، مسیر توسعه صنعتی کشور را هموار کردند. یکی از این چهرههای ماندگار، عبدالحسین عبادی فرکوش است که بهدرستی از او بهعنوان پدر پمپهای عمودی ایران یاد میشود.
آنچه در این مقاله میخوانیم
عبدالحسین عبادی فرکوش؛ پدر پمپهای عمودی ایران و بنیانگذار ممتاز پمپ
وضعیت صنعت ایران در دهه ۴۰ شمسی
دهه ۴۰ شمسی را میتوان نقطه آغاز حرکت جدی ایران به سمت صنعتی شدن دانست. در این دوره:
- بسیاری از تجهیزات صنعتی از خارج کشور وارد میشد
- دانش فنی بومی بهصورت محدود وجود داشت
- زیرساختهای تولیدی در مراحل ابتدایی توسعه قرار داشتند
- صنایع مادر، از جمله تولید تجهیزات آب و انرژی، وابستگی بالایی به کشورهای خارجی داشتند
در چنین شرایطی، تولید داخلی تجهیزات پیچیدهای مانند پمپهای عمودی صنعتی، کاری بسیار دشوار و نیازمند جسارت، تخصص و سرمایهگذاری قابل توجه بود.
آغاز راه ممتاز پمپ
عبدالحسین عبادی فرکوش از اوایل دهه ۴۰ شمسی، با راهاندازی “کارگاه ممتاز پمپ” در منطقه خیابان قزوین، گام بزرگی در مسیر خودکفایی صنعتی کشور برداشت. این کارگاه شامل بخشهای ریختهگری، ماشینکاری، قالبسازی و ساخت قطعات صنعتی بود و بهصورت یک زنجیره کامل تولید، فعالیت میکرد.
از مهمترین دستاوردهای این مجموعه، مهندسی معکوس و ساخت نمونههای پمپهای پیشرفته آمریکایی مانند ورتینگتون و بایرون جکسون بود؛ اقدامی که در آن زمان، نشاندهنده سطح بالای دانش فنی و توان مهندسی داخلی محسوب میشد.
ایجاد زنجیره کامل از حفاری تا نصب پمپ
یکی از ویژگیهای منحصربهفرد فعالیتهای عبدالحسین عبادی فرکوش، ارائه یک زنجیره کامل خدمات بود. این مجموعه عملیات های زیر را به صورت یکپارچه انجام می داد:
- عملیات حفاری چاه
- طراحی و تولید پمپ
- نصب و راهاندازی
توانایی تولید و نصب پمپهای چاه عمیق تا عمق ۲۸۰ متر، در آن زمان یک دستاورد بزرگ صنعتی به شمار میرفت و نقش مهمی در توسعه زیرساختهای آبی کشور ایفا کرد.
نخستین تولیدکننده پمپهای سانتریفیوژ طبقاتی در ایران
از مهمترین افتخارات عبدالحسین عبادی فرکوش، میتوان به تولید پمپهای سانتریفیوژ طبقاتی برای اولینبار در ایران اشاره کرد. این موفقیت بهقدری تاثیرگذار بود که:
با حمایت وزارت صنایع وقت و در راستای تقویت تولید داخلی واردات نمونههای مشابه به کشور ممنوع شد.
این تصمیم، نقطه عطفی در حمایت از صنعت داخلی و رشد تولید ملی در حوزه تجهیزات پمپاژ بود.
تأثیرگذاری در جذب سرمایهگذاری خارجی
توانمندیهای ایجاد شده در صنعت پمپسازی ایران، حتی توجه شرکتهای بینالمللی را نیز جلب کرد. شرکت آمریکایی پیرلس پس از مشاهده این پیشرفتها با همکاری وزارت نیرو و با سرمایهگذاری داخلی اقدام به تأسیس کارخانه پمپ پارس در ایران نمود.
این اتفاق نشاندهنده سطح بالای پیشرفت صنعتی کشور و تأثیر مستقیم فعالیتهای پیشگامانی مانند عبادی فرکوش بود.
ممتاز پمپ امروز؛ ادامه یک مسیر افتخارآمیز
امروزه شرکت ممتاز پمپ با تکیه بر همان بنیانهای قدرتمند و تجربیات ارزشمند گذشته، در فضایی به مساحت حدود ۵۰۰۰ متر مربع و با بهرهگیری از تجهیزات پیشرفته و نیروی متخصص بهعنوان یکی از ستونهای اصلی تولید پمپهای عمودی در ایران شناخته میشود. این مجموعه، همچنان نقش مهمی در توسعه صنعت پمپسازی کشور ایفا کرده و ادامهدهنده راه بنیانگذار خود است.
داستان زندگی و فعالیتهای عبدالحسین عبادی فرکوش، نمونهای الهامبخش از تلاش، نوآوری و خودباوری در صنعت ایران است. در دورانی که کشور با محدودیتهای فراوان مواجه بود، او توانست با ایجاد زیرساختهای تولیدی و انتقال دانش فنی، پایههای صنعت پمپسازی مدرن در ایران را بنا نهد.
تمام افتخارات، اعتبار و پیشرفت امروز ممتاز پمپ، مرهون زحمات، خستگی ناپذیری و نگاه بلند ایشان است. سایه تان مستدام و وجودتان سلامت باد بزرگ مرد صنعت ایران.
امروز، نام ممتاز پمپ نهتنها یادآور یک برند صنعتی، بلکه نمادی از پیشگامی، استقلال صنعتی و توسعه ملی است.
شبکه های اجتماعی ما را دنبال کنید